{"id":150003,"date":"2026-09-11T18:14:44","date_gmt":"2026-09-11T16:14:44","guid":{"rendered":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/?p=150003"},"modified":"2026-09-11T18:21:52","modified_gmt":"2026-09-11T16:21:52","slug":"jak-sadzimy-lasy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/jak-sadzimy-lasy\/","title":{"rendered":"Jak sadzimy las? Poznaj metod\u0119, kt\u00f3ra oddaje przestrze\u0144 naturze"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Gdy my\u015blimy o sadzeniu lasu, pierwszym skojarzeniem bywa szpadel, sadzonka i r\u00f3wny szpaler drzew<\/span>. W Fundacji Las Na Zawsze patrzymy na ten proces inaczej: nie sadzimy wy\u0142\u0105cznie pojedynczych drzew, lecz inicjujemy z\u0142o\u017cone, samoreguluj\u0105ce si\u0119 ekosystemy<\/b><\/span>.<\/span><\/p>

Ka\u017cda posadzona przez nas dzia\u0142ka ma sta\u0107 si\u0119 trwa\u0142ym schronieniem dla dzikiego \u017cycia<\/span>. Zobacz, jak krok po kroku wygl\u0105da nasza metodyka \u2013 od wyboru ziemi, przez dob\u00f3r rodzimych gatunk\u00f3w li\u015bciastych, po wieczyst\u0105 ochron\u0119 prawn\u0105<\/span>.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Fundacja Las Na Zawsze dzia\u0142a w oparciu o dwa uzupe\u0142niaj\u0105ce si\u0119 filary:\u00a0<\/p>

  1. Sadzimy <\/b>nowe, bior\u00f3\u017cnorodne lasy li\u015bciaste na terenach wymagaj\u0105cych odnowienia.\u00a0<\/li>
  2. Chronimy <\/b>istniej\u0105ce, dojrza\u0142e lasy w ramach projektu Po\u0142\u0105czona Puszcza Polska.
    Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej o obu kierunkach na stronie Nasze lasy.<\/a><\/li><\/ol>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    1. Wyb\u00f3r ziemi: szukamy miejsc, kt\u00f3re najbardziej potrzebuj\u0105 wsparcia<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Tworzenie nowego lasu zaczyna si\u0119 na d\u0142ugo przed wyj\u015bciem w teren<\/span>. Odpowiedzialny skauting gruntu decyduje o tym, czy m\u0142ody ekosystem zyska stabilne warunki do wzrostu<\/span>.<\/span><\/p>

    • Grunty porolne i od\u0142ogi:<\/b> Kupujemy dzia\u0142ki niskich klas bonitacyjnych (o niskiej jako\u015bci rolniczej), nieu\u017cytki oraz tereny przeznaczone w planach zagospodarowania pod zalesienie<\/span>.<\/span><\/li>
    • Ochrona warto\u015bciowych \u0142\u0105k:<\/b> \u015awiadomie nie zalesiamy bogatych przyrodniczo \u0142\u0105k<\/span>. Dbamy o to, by rozw\u00f3j lasu nie niszczy\u0142 siedlisk, kt\u00f3re ju\u017c pe\u0142ni\u0105 wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w krajobrazie<\/span>.<\/span><\/li>
    • S\u0105siedztwo dojrza\u0142ych las\u00f3w:<\/b> Wybieramy tereny przylegaj\u0105ce do istniej\u0105cych kompleks\u00f3w le\u015bnych<\/span>. U\u0142atwia to naturalne przemieszczanie si\u0119 nasion, grzyb\u00f3w oraz zwierz\u0105t, przyspieszaj\u0105c zasiedlanie nowego terenu<\/span>.<\/span><\/li>
    • Drugie \u017cycie teren\u00f3w po wycinkach:<\/b> Trafiamy na dzia\u0142ki po dawnych wyr\u0119bach, gdzie wprowadzamy wielogatunkow\u0105 pul\u0119 rodzimych drzew<\/span>.<\/span><\/li>
    • Szacunek dla rolnik\u00f3w:<\/b> Dzia\u0142amy w zgodzie ze spo\u0142eczno\u015bciami lokalnymi<\/span>. Je\u015bli w przetargu na grunt bierze udzia\u0142 lokalny rolnik, wycofujemy si\u0119, by nie blokowa\u0107 rozwoju lokalnego rolnictwa<\/span>.<\/span><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t

      2. Przygotowanie terenu: minimum ingerencji w gleb\u0119<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t
      \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

      Zdrowa gleba to fundament lasu<\/span>. Znajduj\u0105 si\u0119 w niej miliardy mikroorganizm\u00f3w, grzybnie oraz ukszta\u0142towana struktura wodna<\/span>. Tradycyjne le\u015bnictwo gospodarcze cz\u0119sto zaczyna od g\u0142\u0119bokiej orki, my jednak podchodzimy do pod\u0142o\u017ca z pe\u0142nym szacunkiem<\/span>.<\/span><\/p>

      • Rezygnacja z orki i ci\u0119\u017ckiego sprz\u0119tu:<\/b> Nie orzemy ziemi le\u015bnej ani od\u0142og\u00f3w<\/span>. Dzi\u0119ki temu nie niszczymy naturalnych warstw gleby i chronimy zmagazynowan\u0105 w niej wilgo\u0107<\/span>.<\/span><\/p><\/li>

      • Uproszczony szkic odnowienia:<\/b> Przed wej\u015bciem na dzia\u0142k\u0119 analizujemy ukszta\u0142towanie terenu, wilgotno\u015b\u0107 oraz mikrosiedliska (np. okresowe zag\u0142\u0119bienia z wod\u0105)<\/span>. Nasadzenia dopasowujemy do topografii, a nie odwrotnie<\/span>.<\/span><\/p><\/li>

      • Grodzenia gniazdowe zamiast wielkich p\u0142ot\u00f3w:<\/b> Zamiast grodzi\u0107 ca\u0142e hektary siatk\u0105 (co odcina korytarze migracyjne sarnom czy jeleniom), stawiamy mniejsze wygrodzenia chroni\u0105ce wy\u0142\u0105cznie najbardziej wra\u017cliwe k\u0119py drzew<\/span>. Zwierz\u0119ta zachowuj\u0105 swobod\u0119 ruchu w krajobrazie<\/span>.<\/span><\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

        \n\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t
        \n\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
        \n\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t
        \n\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
        \n\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t

        3. Co sadzimy? Tylko rodzime gatunki drzew i krzew\u00f3w<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

        Nie tworzymy jednorodnych drzewostan\u00f3w<\/span>. W Lasach Na Zawsze sadzimy wy\u0142\u0105cznie rodzime drzewa li\u015bciaste oraz krzewy, kt\u00f3re naturalnie wyst\u0119puj\u0105 na danym terenie<\/span>. Ka\u017cdy gatunek pe\u0142ni w ekosystemie okre\u015blon\u0105 rol\u0119<\/span>:<\/span><\/p>

        Grupa gatunk\u00f3w<\/strong><\/td>Rola w tworzonym ekosystemie<\/strong><\/td>Przyk\u0142ady<\/strong><\/td><\/tr><\/thead>
        Gatunki docelowe (klimaksowe)<\/b><\/span><\/td>

        Tworz\u0105 stabilny, wielopi\u0119trowy szkielet lasu na dziesi\u0119ciolecia<\/span>.<\/span><\/p><\/td>

        D\u0105b szypu\u0142kowy i bezszypu\u0142kowy, buk, grab, lipa drobnolistna, wi\u0105z, klon<\/span><\/p><\/td><\/tr>

        Gatunki pionierskie<\/b><\/span><\/td>

        Szybko rosn\u0105 na otwartej przestrzeni, tworz\u0105 cie\u0144 i mikroklimat dla innych drzew<\/span>.<\/span><\/p><\/td>

        Brzoza brodawkowata, topola bia\u0142a, wierzba iwa<\/span><\/p><\/td><\/tr>

        Gatunki biocenotyczne<\/b><\/span><\/td>

        Drzewa i krzewy daj\u0105ce schronienie oraz bogat\u0105 baz\u0119 pokarmow\u0105 ptakom i owadom<\/i><\/span>.<\/span><\/p><\/td>

        Jarz\u0105b pospolity, czere\u015bnia ptasia, dzika jab\u0142o\u0144, grusza dzika<\/span><\/p><\/td><\/tr>

        Krzewy os\u0142onowe<\/b><\/span><\/td>

        Chroni\u0105 wn\u0119trze lasu przed wysuszaj\u0105cym wiatrem i daj\u0105 schronienie drobnym ssakom<\/span>.<\/span><\/p><\/td>

        Tarnina, g\u0142\u00f3g, dzika r\u00f3\u017ca, dere\u0144 \u015bwidwa, trzmielina<\/span><\/p><\/td><\/tr>

        Gatunki wspieraj\u0105ce gleb\u0119<\/b><\/span><\/td>

        U\u017cy\u017aniaj\u0105 \u015bci\u00f3\u0142k\u0119 le\u015bn\u0105 opadaj\u0105cymi li\u015b\u0107mi i wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105 z mikroorganizmami pod\u0142o\u017ca<\/span>.<\/span><\/p><\/td>

        Olsza czarna, leszczyna, bez czarny, lipa<\/span><\/p><\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/div>

        Na gruntach porolnych ka\u017cda sadzonka otrzymuje dawk\u0119 mikoryzy<\/b>, czyli po\u017cytecznych grzyb\u00f3w korzeniowych, kt\u00f3re pomagaj\u0105 m\u0142odemu drzewu pobiera\u0107 wod\u0119 i sk\u0142adniki mineralne w trudniejszym otoczeniu<\/span>.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

        \n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t

        4. Dlaczego sadzimy tylko 2000 drzew na hektar?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t
        \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

        o jedno z najcz\u0119stszych pyta\u0144 zadawanych przez naszych partner\u00f3w: \u201eDlaczego w le\u015bnictwie gospodarczym sadzi si\u0119 nawet 8\u201310 tysi\u0119cy sosen na hektar, a Las Na Zawsze sadzi \u015brednio oko\u0142o 2000 sadzonek?\u201d<\/i><\/p>

        Odpowied\u017a wynika z naszej misji:<\/p>

        1. Brak planowanych wycinek (trzebie\u017cy):<\/b> W lasach surowcowych g\u0119ste sadzenie wymusza walk\u0119 o \u015bwiat\u0142o, po czym le\u015bnicy wycinaj\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 drzew, by uzyska\u0107 proste pnie<\/span>. Fundacja Las Na Zawsze nie prowadzi gospodarki surowcowej i nigdy nie wycina drzew pod sprzeda\u017c<\/b><\/span>. Sadzimy od razu docelow\u0105 liczb\u0119 drzew, kt\u00f3ra mo\u017ce swobodnie rosn\u0105\u0107 i rozk\u0142ada\u0107 korony<\/span>.<\/span><\/p><\/li>

        2. Miejsce na sukcesj\u0119 naturaln\u0105:<\/b> Sukcesja naturalna to proces, w kt\u00f3rym natura sama wysiewa ro\u015bliny z nasion przyniesionych przez wiatr i zwierz\u0119ta<\/span>. Zostawiamy jej celowo woln\u0105 przestrze\u0144<\/span>. Je\u015bli na dzia\u0142ce rosn\u0105 ju\u017c m\u0142ode samosiejki, wliczamy je w bilans terenu i sadzimy odpowiednio mniej<\/span>.<\/span><\/p><\/li>

        3. Wsp\u00f3\u0142praca ze zwierz\u0119tami:<\/b> Na wybranych dzia\u0142kach montujemy specjalne platformy z \u017co\u0142\u0119dziami<\/span>. Zapraszamy s\u00f3jki do roznoszenia i zakopywania nasion, w\u0142\u0105czaj\u0105c ptaki w proces naturalnego rozprzestrzeniania d\u0119b\u00f3w<\/span>.<\/span><\/p><\/li><\/ol>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

          \n\t\t\t\t
          \n\t\t\t\t\t

          5. Jak wygl\u0105da dzie\u0144 sadzenia? R\u0119czna praca i edukacja<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
          \n\t\t\t\t
          \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

          Sadzimy w dw\u00f3ch terminach, gdy ro\u015bliny s\u0105 w stanie spoczynku (przed ruszeniem sok\u00f3w lub po zrzuceniu li\u015bci), a gleba nie jest zamarzni\u0119ta: wczesn\u0105 wiosn\u0105 (marzec\u2013kwiecie\u0144)<\/b> oraz p\u00f3\u017an\u0105 jesieni\u0105 (pa\u017adziernik\u2013listopad)<\/b><\/span>.<\/span><\/p>

          Sadzenie w Lasach Na Zawsze ma wymiar zespo\u0142owy<\/span>. Zapraszamy do niego pracownik\u00f3w naszych Partner\u00f3w biznesowych, darczy\u0144c\u00f3w oraz wolontariuszy<\/span>.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

          \n\t\t\t\t
          \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

          Standard jako\u015bci na sadzeniu:<\/p>

          1. Zaczynamy od warsztatu edukacyjnego<\/strong> \u2013 t\u0142umaczymy struktur\u0119 siedliska i rol\u0119 bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci.<\/li>
          2. Przeprowadzamy dok\u0142adny instrukta\u017c techniczny:<\/strong> prawid\u0142owa g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 do\u0142ka, pionowe roz\u0142o\u017cenie korzeni bez ich zaginania, w\u0142a\u015bciwe ubicie ziemi.<\/li>
          3. Zesp\u00f3\u0142 Fundacji na bie\u017c\u0105co wspiera uczestnik\u00f3w i kontroluje poprawno\u015b\u0107<\/strong> ka\u017cdego kroku.<\/li>
          4. Ca\u0142o\u015b\u0107 wykonujemy r\u0119cznie<\/strong> szpadlami, nie wprowadzaj\u0105c na grunt maszyn.<\/li><\/ol>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

            Wsp\u00f3lne sadzenie to tak\u017ce moment odbudowywania relacji z natur\u0105. Uczestnicy zyskuj\u0105 poczucie sprawczo\u015bci, zamieniaj\u0105c biurka i ekrany na prac\u0119 w terenie<\/span>.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

            \n\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t
            \n\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
            \n\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t
            \n\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
            \n\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t

            6. Co dzieje si\u0119 po posadzeniu? Piel\u0119gnacja i audyt naukowy<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t
            \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

            Posadzenie sadzonki to dopiero start d\u0142ugiego procesu<\/span>. Ka\u017cdy utworzony Las Na Zawsze odwiedzamy regularnie, niekt\u00f3re nawet kilka razy w roku<\/span>:<\/span><\/p>