{"id":150058,"date":"2026-10-15T10:08:09","date_gmt":"2026-10-15T08:08:09","guid":{"rendered":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/?p=150058"},"modified":"2026-10-20T17:32:13","modified_gmt":"2026-10-20T15:32:13","slug":"pomiary-potencjalu-bioroznorodnosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/pomiary-potencjalu-bioroznorodnosci\/","title":{"rendered":"Pomiary Potencja\u0142u Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci chronionych Las\u00f3w Na Zawsze \u2013 metody pomiaru, najlepsze wyniki"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Las mo\u017ce wygl\u0105da\u0107 pi\u0119knie, by\u0107 zielony, wysoki i pe\u0142en drzew, a jednocze\u015bnie oferowa\u0107 bardzo niewiele miejsc do \u017cycia dla wyspecjalizowanych organizm\u00f3w. Z drugiej strony fragment lasu, w kt\u00f3rym le\u017c\u0105 martwe pnie, drzewa maj\u0105 dziuple, cz\u0119\u015b\u0107 koron jest po\u0142amana, a pomi\u0119dzy starymi d\u0119bami wyrasta nowe pokolenie drzew, mo\u017ce by\u0107 biologicznie znacznie bogatszy.<\/span><\/p>\n

Dlatego od pewnego czasu nie poprzestajemy na stwierdzeniu, \u017ce chronimy cenne lasy. Zacz\u0119li\u015bmy je mierzy\u0107.<\/span><\/p>\n

Liczymy drzewa, mierzymy ich \u015brednice i wysoko\u015bci, identyfikujemy ro\u015bliny runa, szukamy naturalnego odnowienia, zagl\u0105damy w dziuple, mierzymy martwe drewno le\u017c\u0105ce i stoj\u0105ce. Wszystko po to, aby okre\u015bli\u0107 Potencja\u0142 Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci naszych dojrza\u0142ych Las\u00f3w Na Zawsze i stworzy\u0107 punkt odniesienia, do kt\u00f3rego b\u0119dziemy mogli wraca\u0107 za kilka, kilkana\u015bcie i kilkadziesi\u0105t lat.<\/span><\/p>\n

Do tej pory pomiarami obj\u0119li\u015bmy 89,3386 ha z 93,5561 ha dojrza\u0142ych las\u00f3w znajduj\u0105cych si\u0119 pod opiek\u0105 Fundacji. Za tymi liczbami kryje si\u0119 86 powierzchni badawczych, 2376 dok\u0142adnie zmierzonych \u017cywych drzew, 172 martwe drzewa stoj\u0105ce, 771 fragment\u00f3w martwego drewna le\u017c\u0105cego i ponad 900 zidentyfikowanych mikrosiedlisk nadrzewnych. Do tego dochodz\u0105 tysi\u0105ce ro\u015blin runa i podszytu.<\/span><\/p>\n

To baza danych, kt\u00f3ra pozwala nam coraz lepiej rozumie\u0107 lasy, kt\u00f3re chronimy.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Czym jest bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 najpro\u015bciej mo\u017cna opisa\u0107 jako r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 \u017cycia i zale\u017cno\u015bci pomi\u0119dzy jego poszczeg\u00f3lnymi elementami<\/span>.<\/p>\n

Nie chodzi wi\u0119c wy\u0142\u0105cznie o to, ile gatunk\u00f3w drzew ro\u015bnie na hektarze. Las jest znacznie bardziej skomplikowany.<\/p>\n

Na jego r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 drzewa w r\u00f3\u017cnym wieku i o r\u00f3\u017cnych rozmiarach, krzewy, ro\u015bliny runa, grzyby, zwierz\u0119ta, mikroorganizmy, martwe drewno, dziuple, szczeliny, pr\u00f3chnowiska, strumienie, zag\u0142\u0119bienia terenu, miejsca suche i wilgotne. Wa\u017cna jest tak\u017ce zdolno\u015b\u0107 ekosystemu do odnawiania si\u0119 bez pomocy cz\u0142owieka.<\/p>\n

Dlatego dwa lasy o podobnej powierzchni, wieku i nawet podobnym sk\u0142adzie gatunkowym mog\u0105 zapewnia\u0107 zupe\u0142nie inne warunki do \u017cycia.<\/p>\n

Przyk\u0142adowo r\u00f3wny, jednogatunkowy drzewostan, w kt\u00f3rym drzewa posadzono w tym samym czasie i regularnie usuwa si\u0119 obumieraj\u0105ce pnie, mo\u017ce mie\u0107 niewiele mikrosiedlisk. W starym, zr\u00f3\u017cnicowanym lesie pojedyncze pr\u00f3chniej\u0105ce drzewo mo\u017ce jednocze\u015bnie oferowa\u0107 dziuple, p\u0119kni\u0119cia, ods\u0142oni\u0119te drewno w r\u00f3\u017cnych stadiach rozk\u0142adu \u2013 czyli ca\u0142y zestaw nisz dla organizm\u00f3w o bardzo konkretnych wymaganiach.<\/p>\n

Dlatego w naszych pomiarach interesuje nas nie tylko ile \u017cycia potrafimy zauwa\u017cy\u0107<\/span>, lecz r\u00f3wnie\u017c czy struktura lasu tworzy warunki, dzi\u0119ki kt\u00f3rym r\u00f3\u017cnorodne \u017cycie mo\u017ce utrzymywa\u0107 si\u0119 przez kolejne dekady<\/span>.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Jakie lasy chronimy w Fundacji Las na Zawsze?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Fundacja Las Na Zawsze zacz\u0119\u0142a kupowa\u0107 i chroni\u0107 istniej\u0105ce lasy w 2022 roku.<\/p>\n

Zrobili\u015bmy to z prostego powodu. Dojrza\u0142y las ju\u017c dzi\u015b jest dzia\u0142aj\u0105cym ekosystemem. Magazynuje w\u0119giel, zatrzymuje wod\u0119, chroni gleb\u0119, tworzy mikroklimat i daje schronienie tysi\u0105com organizm\u00f3w. Zabezpieczamy proces, kt\u00f3ry jest ju\u017c gotowy – kt\u00f3ry wymaga jedynie pozostawienia go w spokoju.<\/p>\n

Nie chronimy jednak ka\u017cdego dost\u0119pnego kawa\u0142ka zadrzewionego terenu.<\/p>\n

Szukamy przede wszystkim mo\u017cliwie starych las\u00f3w, najcz\u0119\u015bciej 70-letnich i starszych<\/span>, o powierzchni przekraczaj\u0105cej 1,5 ha. Szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105 nas buczyny, gr\u0105dy, d\u0105browy i inne lasy li\u015bciaste, w kt\u00f3rych od co najmniej kilkudziesi\u0119ciu lat nie prowadzono intensywnej gospodarki lub kt\u00f3re powsta\u0142y w du\u017cej mierze w spos\u00f3b naturalny.<\/p>\n

Bardzo wa\u017cne jest r\u00f3wnie\u017c po\u0142o\u017cenie.<\/p>\n

Priorytetem s\u0105 dzia\u0142ki przylegaj\u0105ce do innych kompleks\u00f3w le\u015bnych albo znajduj\u0105ce si\u0119 w ich bezpo\u015brednim s\u0105siedztwie. W ten spos\u00f3b ograniczamy fragmentacj\u0119 siedlisk i wzmacniamy lokalne korytarze ekologiczne. Szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105ce s\u0105 grunty po\u0142o\u017cone wzd\u0142u\u017c ciek\u00f3w wodnych oraz przy obszarach ju\u017c obj\u0119tych ochron\u0105.<\/p>\n

Nie oznacza to, \u017ce kupujemy wy\u0142\u0105cznie \u201eidealne\u201d lasy.<\/p>\n

Szukamy r\u00f3wnie\u017c siedlisk o wysokim potencjale regeneracyjnym \u2013 m.in. zdegradowanych bor\u00f3w bagiennych, gr\u0105d\u00f3w zachowanych po\u015br\u00f3d krajobrazu rolniczego, naturalizuj\u0105cych si\u0119 bor\u00f3w sosnowych, wt\u00f3rnych \u0142\u0119g\u00f3w czy wilgotnych las\u00f3w powsta\u0142ych na gruntach porolnych.<\/p>\n

Czasem niewielki las ma ogromne znaczenie w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce stanowi ostatni fragment naturalnego siedliska po\u015br\u00f3d p\u00f3l.<\/p>\n

Takim miejscem jest cho\u0107by Mostowo \u2013 niewielki, podmok\u0142y las zachowany w krajobrazie rolniczym. Jego znaczenia nie mo\u017cna sprowadzi\u0107 do liczby drzew. Ols i \u0142\u0119g zatrzymuj\u0105 wod\u0119, tworz\u0105 specyficzny mikroklimat i oferuj\u0105 siedliska, kt\u00f3rych w wyniku wieloletnich melioracji zosta\u0142o w Polsce stosunkowo niewiele.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Chcesz dowiedzie\u0107 si\u0119 co kryje si\u0119 pod s\u0142owem „ochrona” i co robimy z dojrza\u0142ymi lasami, kt\u00f3re znajd\u0105 si\u0119 pod nasz\u0105 opiek\u0105?<\/p>\n

Czytaj wi\u0119cej w artykule Ochrona las\u00f3w w Polsce: jak zabezpieczamy dojrza\u0142e ekosystemy.<\/a><\/strong><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Pomiary Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci w Lasach na Zawsze - dlaczego to robimy?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Samo stwierdzenie \u201eten las jest cenny\u201d przesta\u0142o nam wystarcza\u0107.<\/p>\n

Chcemy wiedzie\u0107 dlaczego jest cenny<\/span>, w kt\u00f3rych elementach wypada szczeg\u00f3lnie dobrze, czego mu jeszcze brakuje i \u2013 przede wszystkim \u2013 jak b\u0119dzie zmienia\u0142 si\u0119 po wy\u0142\u0105czeniu z gospodarki le\u015bnej.<\/p>\n

Dlatego Potencja\u0142 Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci jest dla nas przede wszystkim lini\u0105 bazow\u0105.<\/b><\/p>\n

Fundacja kupuje lasy na otwartym rynku. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich ma za sob\u0105 dziesi\u0119ciolecia gospodarki, pozyskiwania drewna albo innych form antropopresji. Nie kupujemy wi\u0119c gotowych \u201epuszcz\u201d. Chronimy miejsce w konkretnym momencie jego historii.<\/p>\n

Dzisiejszy wynik m\u00f3wi nam, w jakim stanie uda\u0142o si\u0119 las zabezpieczy\u0107<\/span>.<\/p>\n

Je\u017celi powt\u00f3rzymy pomiary za kilka czy kilkana\u015bcie lat, b\u0119dziemy mogli sprawdzi\u0107, jak zmieniaj\u0105 si\u0119 zasoby martwego drewna, struktura drzewostanu, liczba mikrosiedlisk czy zdolno\u015b\u0107 do naturalnego odnowienia.<\/p>\n

To szczeg\u00f3lnie wa\u017cne r\u00f3wnie\u017c z perspektywy firm wspieraj\u0105cych ochron\u0119 przyrody.<\/p>\n

W komunikacji ESG coraz wi\u0119ksze znaczenie ma odej\u015bcie od prostego \u201esfinansowali\u015bmy X drzew\u201d na rzecz danych pokazuj\u0105cych rzeczywist\u0105 jako\u015b\u0107 ekosystem\u00f3w i efekt dzia\u0142a\u0144 w czasie. Nasze pomiary maj\u0105 dostarcza\u0107 w\u0142a\u015bnie takiego punktu odniesienia.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Metodologia mierzenia i obliczania Potencja\u0142u Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci Las\u00f3w<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Potencja\u0142 Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci, w skr\u00f3cie PBIO<\/span>, s\u0142u\u017cy do oceny jako\u015bci biologicznej lasu poprzez analiz\u0119 jego sk\u0142adu gatunkowego, struktury, zdolno\u015bci do regeneracji, martwego drewna i mikrosiedlisk. Metodologia opiera si\u0119 na siedmiu komponentach.<\/p>\n

    \n
  • naturalno\u015bci drzewostanu,<\/li>\n
  • strukturze drzewostanu,<\/li>\n
  • zdolno\u015bci do regeneracji,<\/li>\n
  • naturalno\u015bci sk\u0142adu runa,<\/li>\n
  • naturalno\u015bci sk\u0142adu podszytu,<\/li>\n
  • bogactwie mikrosiedlisk nadrzewnych,<\/li>\n
  • bogactwie martwego drewna.<\/li>\n<\/ul>\n

    Nie ka\u017cdy komponent ma taki sam wp\u0142yw na wynik. Najwi\u0119ksze bazowe wagi otrzymuj\u0105 drzewostan, mikrosiedliska nadrzewne oraz martwe drewno \u2013 po 0,20<\/span>. Struktura drzewostanu i runo maj\u0105 wag\u0119 0,10, podszyt 0,05, natomiast znaczenie regeneracji zmienia si\u0119 w zale\u017cno\u015bci od fazy rozwojowej badanego lasu.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Nie wybieramy naj\u0142adniejszego fragmentu lasu<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    \u017beby ograniczy\u0107 wp\u0142yw subiektywnego wyboru miejsca, powierzchnie badawcze nie s\u0105 wyznaczane tam, gdzie las wygl\u0105da najbardziej okazale.<\/p>\n

    Stosujemy losowanie warstwowe. Najpierw dzielimy las na cz\u0119\u015bci wynikaj\u0105ce z r\u00f3\u017cnic siedliskowych i drzewostanowych \u2013 np. wieku, sk\u0142adu gatunkowego, obecno\u015bci luk, wilgotno\u015bci czy rze\u017aby terenu \u2013 a nast\u0119pnie losujemy lokalizacje powierzchni badawczych.<\/p>\n

    To rozwi\u0105zanie ma tak\u017ce bardzo praktyczn\u0105 konsekwencj\u0119: program losuj\u0105cy QGIS nie przejmuje si\u0119 tym, czy cz\u0142owiekowi b\u0119dzie wygodnie.<\/p>\n

    Punkt mo\u017ce wypa\u015b\u0107 w g\u0119stym m\u0142odniku, na stromym zboczu albo w miejscu, do kt\u00f3rego prowadzi trasa przez strumie\u0144. I w\u0142a\u015bnie tam trzeba p\u00f3j\u015b\u0107.<\/p>\n

    Podstawow\u0105 jednostk\u0105 jest ko\u0142owa powierzchnia 0,05 ha<\/span>, czyli 500 m\u00b2, o promieniu 12,62 m. Zwykle zak\u0142adamy minimalnie dwie – trzy takie powierzchnie na obiekt,liczba ro\u015bnie wraz z powierzchni\u0105 i zr\u00f3\u017cnicowaniem lasu.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Drzewostan: nie wystarczy policzy\u0107 drzewa<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Na ka\u017cdej powierzchni mierzymy wszystkie \u017cywe drzewa o pier\u015bnicy co najmniej 7 cm.<\/p>\n

    Dla ka\u017cdego okre\u015blamy gatunek, pier\u015bnic\u0119, wysoko\u015b\u0107, zgodno\u015b\u0107 z siedliskiem, a w odpowiedniej cz\u0119\u015bci powierzchni r\u00f3wnie\u017c odleg\u0142o\u015b\u0107 do najbli\u017cszego s\u0105siada.<\/p>\n

    Na tej podstawie oceniamy zar\u00f3wno naturalno\u015b\u0107 sk\u0142adu gatunkowego<\/span>, jak i struktur\u0119.<\/p>\n

    Struktura \u0142\u0105czy trzy aspekty: zr\u00f3\u017cnicowanie wysoko\u015bci drzew, zr\u00f3\u017cnicowanie ich grubo\u015bci oraz spos\u00f3b rozmieszczenia. Las z\u0142o\u017cony z wielu warstw i drzew r\u00f3\u017cnych rozmiar\u00f3w daje wi\u0119cej mo\u017cliwo\u015bci \u017cycia ni\u017c r\u00f3wny drzewostan jednego wieku.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Czy las potrafi wychowa\u0107 kolejne pokolenie?<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Osobno oceniamy regeneracj\u0119. Sprawdzamy nalot \u2013 najm\u0142odsze drzewka poni\u017cej 0,5 m \u2013 oraz niski i wysoki podrost.<\/p>\n

    Ma\u0142e siewki s\u0105 najbardziej nara\u017cone na konkurencj\u0119 ro\u015blinno\u015bci oraz zgryzanie. Wysoki podrost przeszed\u0142 ju\u017c kilka naturalnych \u201esit\u201d i to w\u0142a\u015bnie z niego b\u0119dzie rekrutowa\u0142o si\u0119 kolejne pokolenie drzew. Dlatego im starsza klasa odnowienia, tym wi\u0119ksz\u0105 wag\u0119 otrzymuje ona w komponencie regeneracyjnym.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Runo i podszyt<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Runa nie oceniamy wed\u0142ug zasady \u201eim wi\u0119cej, tym lepiej\u201d. To by\u0142by b\u0142\u0105d.<\/p>\n

    W niekt\u00f3rych naturalnych zbiorowiskach, np. mocno zacienionych buczynach, runo mo\u017ce okresowo niemal znika\u0107. Interesuje nas przede wszystkim zgodno\u015b\u0107 jego sk\u0142adu z siedliskiem<\/span>. Sprawdzamy wi\u0119c pokrycie gatunk\u00f3w obcych i ro\u015blin ekologicznie niepasuj\u0105cych do danego siedliska, a dodatkowo identyfikujemy ro\u015bliny chronione, zagro\u017cone oraz wska\u017aniki starych las\u00f3w.<\/p>\n

    Podobnie analizujemy podszyt.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    \"Niedoskona\u0142o\u015bci\", kt\u00f3rych bardzo chcemy<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Jednym z najciekawszych element\u00f3w pomiar\u00f3w jest ocena Tree Related Microhabitats \u2013 TReMs<\/span>, czyli mikrosiedlisk nadrzewnych. To r\u00f3\u017cnego rodzaju dziuple, wypr\u00f3chnienia, p\u0119kni\u0119cia, z\u0142amania koron, wycieki soku czy ods\u0142oni\u0119te fragmenty drewna.<\/p>\n

    Z perspektywy przemys\u0142owego wykorzystania drzewa mog\u0105 wygl\u0105da\u0107 jak wada.<\/p>\n

    Z perspektywy organizmu poszukuj\u0105cego miejsca do rozrodu albo \u017cerowania bywaj\u0105 luksusow\u0105 nieruchomo\u015bci\u0105.<\/p>\n

    Ka\u017cde drzewo dok\u0142adnie ogl\u0105damy z kilku stron, cz\u0119sto przy pomocy lornetki. Wska\u017anik osi\u0105ga warto\u015b\u0107 referencyjn\u0105 przy 40 mikrosiedliskach na hektar \u2013 poziomie przyj\u0119tym w metodologii na podstawie literatury dotycz\u0105cej las\u00f3w naturalnych.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Martwe drewno - jeden z najwa\u017cniejszych element\u00f3w \u017cywego lasu<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Martwe drewno mierzymy osobno jako stoj\u0105ce i le\u017c\u0105ce.<\/p>\n

    W przypadku stoj\u0105cych drzew okre\u015blamy m.in. wymiary oraz klas\u0119 rozk\u0142adu. Drewno le\u017c\u0105ce mierzymy na czterech transektach o d\u0142ugo\u015bci 50 m i szeroko\u015bci 2,5 m.<\/p>\n

    I tutaj pojawia si\u0119 jedna z najbardziej bezlitosnych zasad ca\u0142ych pomiar\u00f3w.<\/p>\n

    Je\u017celi grubszy koniec pnia le\u017cy 10 cm poza transektem \u2013 nie mo\u017cemy go policzy\u0107.\u00a0Nie mierzymy bowiem tego, co \u201ewydaje si\u0119 reprezentatywne\u201d, lecz dok\u0142adnie to, co znalaz\u0142o si\u0119 w wyznaczonej pr\u00f3bie.<\/p>\n

    W ocenie liczy si\u0119 zar\u00f3wno ilo\u015b\u0107 martwego drewna, jak i obecno\u015b\u0107 r\u00f3\u017cnych klas jego rozk\u0142adu. To w\u0142a\u015bnie ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 procesu obumierania i dekompozycji zapewnia trwa\u0142e siedliska organizmom zwi\u0105zanym z martw\u0105 materi\u0105 drzewn\u0105.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Skala Pomiar\u00f3w Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    PBIO zapisujemy w skali od 0 do 1. Wa\u017cne zastrze\u017cenie: 1 nie oznacza \u201enajlepszego lasu na \u015bwiecie\u201d<\/strong>, a 0,60 nie oznacza, \u017ce las jest \u201ew 60% dobry\u201d.<\/p>\n

    Punkt odniesienia jest teoretycznym modelem ekosystemu, w kt\u00f3rym jednocze\u015bnie wyst\u0119puje bardzo wiele cech sprzyjaj\u0105cych trwa\u0142emu utrzymaniu bogatej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci biologicznej.<\/p>\n

    Naturalny las zmienia si\u0119 w czasie. Zaburzenia, faza rozwojowa albo okresowe ograniczenie odnowienia mog\u0105 obni\u017cy\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 wska\u017anik\u00f3w r\u00f3wnie\u017c w bardzo cennym ekosystemie. PBIO jest wi\u0119c ocen\u0105 potencja\u0142u biologicznego wynikaj\u0105cego z aktualnej struktury lasu<\/strong>, a nie egzaminem zdawanym przez natur\u0119.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    <\/p>\n

    \n\n\n\n\n\n\n\n\n
    Wynik PBIO<\/strong><\/td>\nInterpretacja<\/strong><\/td>\nCo zwykle oznacza?<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
    0\u20130,30<\/strong><\/td>\nPotencja\u0142 biologiczny ograniczony<\/td>\nMa\u0142o element\u00f3w sprzyjaj\u0105cych wysokiej bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci, uproszczona struktura, niedob\u00f3r martwego drewna lub mikrosiedlisk, problemy z odnowieniem albo du\u017cy udzia\u0142 gatunk\u00f3w obcych.<\/td>\n<\/tr>\n
    0,31\u20130,50<\/strong><\/td>\nPotencja\u0142 rozwijaj\u0105cy si\u0119 \/ umiarkowany<\/td>\nCz\u0119\u015b\u0107 korzystnych proces\u00f3w ju\u017c zachodzi, ale wiele element\u00f3w typowych dla dojrza\u0142ego, biologicznie bogatego lasu pozostaje s\u0142abo rozwini\u0119tych.<\/td>\n<\/tr>\n
    0,51\u20130,70<\/strong><\/td>\nPotencja\u0142 dobry<\/td>\nWi\u0119kszo\u015b\u0107 komponent\u00f3w zapewnia dobre warunki dla bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci, cho\u0107 nie wszystkie s\u0105 r\u00f3wnie dobrze rozwini\u0119te.<\/td>\n<\/tr>\n
    0,71\u20130,85<\/strong><\/td>\nPotencja\u0142 wysoki<\/td>\nDobrze rozwini\u0119ta struktura, naturalny sk\u0142ad, liczne mikrosiedliska, regeneracja i coraz wi\u0119ksze znaczenie martwego drewna.<\/td>\n<\/tr>\n
    0,86\u20131<\/strong><\/td>\nPotencja\u0142 bardzo wysoki<\/td>\nWynik zbli\u017cony do modelowego uk\u0142adu \u0142\u0105cz\u0105cego naturalny sk\u0142ad, du\u017c\u0105 z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 strukturaln\u0105, ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 odnowienia, bogate mikrosiedliska i martwe drewno w wielu klasach rozk\u0142adu.<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/figure>\n

    <\/p>\n

    \u00a0<\/p>\n

    <\/p>\n

    <\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    \u015aredni wynik pomierzonych Las\u00f3w Na Zawsze wynosi obecnie 0,726 punktu<\/strong>.<\/p>\n

    Dla por\u00f3wnania kontrolnie zmierzony przez nas las gospodarczy sosnowy, kt\u00f3rego wiek i zasobno\u015b\u0107 by\u0142y zbli\u017cone do \u015brednich warunk\u00f3w krajowych, uzyska\u0142 0,512 punktu<\/strong>. Nie jest to pr\u00f3ba reprezentatywna dla wszystkich las\u00f3w gospodarczych w Polsce, dlatego nie traktujemy jej jako krajowego benchmarku. Jest jednak interesuj\u0105cym punktem odniesienia pokazuj\u0105cym, gdzie pojawiaj\u0105 si\u0119 najwi\u0119ksze r\u00f3\u017cnice.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Skala pomiar\u00f3w<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Skala pierwszego cyklu badawczego by\u0142a dla nas ogromnym przedsi\u0119wzi\u0119ciem terenowym.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    \n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
    Element<\/strong><\/td>\nDotychczasowy wynik<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
    Dojrza\u0142e lasy pod opiek\u0105 Fundacji<\/td>\n93,5561 ha<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
    Powierzchnia ju\u017c obj\u0119ta pomiarami<\/td>\n89,3386 ha<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
    Powierzchnie badawcze<\/td>\n86<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
    Wielko\u015b\u0107 pojedynczej ko\u0142\u00f3wki<\/td>\n500 m\u00b2<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
    Zmierzone \u017cywe drzewa<\/td>\n2376<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
    Zmierzone martwe drzewa stoj\u0105ce<\/td>\n172<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
    Fragmenty martwego drewna le\u017c\u0105cego<\/td>\n771<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
    Zidentyfikowane TReMs<\/td>\n900<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/figure>\n

    <\/p>\n

    \u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Najwi\u0119kszym ograniczeniem nie by\u0142y jednak kilometry.<\/p>\n

    By\u0142 nim kalendarz natury.<\/p>\n

    Inwentaryzacj\u0119 runa trzeba prowadzi\u0107 w odpowiednim momencie, szczeg\u00f3lnie w lasach li\u015bciastych. Wiosn\u0105, zanim korony drzew ca\u0142kowicie si\u0119 zamkn\u0105, na dnie lasu rozwija si\u0119 bogaty aspekt wiosenny. Kilka tygodni p\u00f3\u017aniej cz\u0119\u015b\u0107 ro\u015blin mo\u017ce ju\u017c niemal ca\u0142kowicie znikn\u0105\u0107.<\/p>\n

    Dlatego pomiary potrafi\u0142y trwa\u0107 od \u015bwitu do zmierzchu.<\/p>\n

    Rekord pad\u0142 w Humniskach \u2013 pomiary od 7:30 do 20:30<\/strong>. Niekt\u00f3re stanowiska ko\u0144czyli\u015bmy przy \u015bwiat\u0142ach czo\u0142\u00f3wek albo w deszczu.<\/p>\n

    To r\u00f3wnie\u017c dobry przyk\u0142ad r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy obserwowaniem przyrody a jej systematycznym pomiarem.<\/p>\n

    Je\u017celi punkt wypad\u0142 na stromym zboczu \u2013 mierzyli\u015bmy na stromym zboczu.<\/p>\n

    Je\u017celi transekt przechodzi\u0142 przez strumie\u0144 \u2013 przechodzili\u015bmy przez strumie\u0144.<\/p>\n

    Je\u017celi najpi\u0119kniejszy martwy pie\u0144 le\u017ca\u0142 tu\u017c poza granic\u0105 powierzchni \u2013 nie trafia\u0142 do danych. Dzi\u0119ki temu kolejne pomiary b\u0119dzie mo\u017cna por\u00f3wnywa\u0107 na tych samych zasadach.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Pomiary Bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci \u2013 najciekawsze wyniki i obserwacje<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    \u015arednio 0,726 punktu, ale najciekawsze rzeczy zaczynaj\u0105 si\u0119 poni\u017cej wyniku ko\u0144cowego<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    \u015arednie PBIO chronionych przez Fundacj\u0119 las\u00f3w wynosi 0,726<\/strong>.<\/p>\n

    Sam wynik ko\u0144cowy nie pokazuje jednak ca\u0142ej historii.<\/p>\n

    Las mo\u017ce mie\u0107 fantastyczn\u0105 struktur\u0119 drzewostanu i bardzo naturalne runo, a jednocze\u015bnie nadal nosi\u0107 \u015blady dawnej gospodarki w postaci deficytu martwego drewna. Inny mo\u017ce \u015bwietnie regenerowa\u0107 si\u0119 po naturalnym zaburzeniu, ale znajdowa\u0107 si\u0119 na etapie, na kt\u00f3rym cz\u0119\u015b\u0107 mikrosiedlisk dopiero si\u0119 tworzy.<\/p>\n

    Dlatego najwi\u0119ksz\u0105 warto\u015b\u0107 daje analiza poszczeg\u00f3lnych komponent\u00f3w.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Nowy Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u2013 0,806 punktu i najwy\u017cszy wynik ca\u0142ego pomiaru<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    La<\/b>s Na Zawsze w Nowym Ko\u015bciele uzyska\u0142 PBIO 0,806<\/span>, najwy\u017csze w pierwszym cyklu pomiar\u00f3w.<\/p>\n

    To 15,06 ha niezwykle zr\u00f3\u017cnicowanego gr\u0105du po\u0142o\u017conego na wzg\u00f3rzu poprzecinanym \u017clebami, w\u0105wozami i stromymi fragmentami. W lesie rosn\u0105 pot\u0119\u017cne czere\u015bnie ptasie, d\u0119by, klony, jawory, buki, graby i wi\u0105zy.<\/p>\n

    Na dziesi\u0119ciu powierzchniach badawczych odnale\u017ali\u015bmy 47 gatunk\u00f3w runa<\/span>, w tym 19 wska\u017anik\u00f3w starych las\u00f3w<\/span> oraz cztery ro\u015bliny obj\u0119te ochron\u0105<\/span>: bu\u0142awnik mieczolistny, konwalia majowa, pierwiosnkek lekarski i pierwiosnek wynios\u0142y.<\/p>\n

    Ornitologiczna inwentaryzacja przynios\u0142a kolejny mocny wynik \u2013 32 gatunki ptak\u00f3w<\/span>.<\/p>\n

    W\u015br\u00f3d nich by\u0142 puchacz (<\/span>Bubo bubo<\/em><\/span>)<\/span> oraz bocian czarny. Oba nale\u017c\u0105 do gatunk\u00f3w, wok\u00f3\u0142 miejsc rozrodu kt\u00f3rych wyznacza si\u0119 specjalne strefy ochronne.<\/p>\n

    Nowy Ko\u015bci\u00f3\u0142 wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c martwym drewnem. Wska\u017anik tego komponentu wyni\u00f3s\u0142 0,435 przy \u015bredniej LNZ 0,195<\/span>.<\/p>\n

    To szczeg\u00f3lnie wa\u017cny sygna\u0142. W\u0142a\u015bnie martwe drewno jest jednym z tych element\u00f3w, kt\u00f3re w lasach u\u017cytkowanych gospodarczo bardzo cz\u0119sto staj\u0105 si\u0119 deficytowe.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Huta Gogo\u0142owska \u2013 0,801 punktu, podkarpacka ostoja dziko\u015bci<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Huta Gogo\u0142owska osi\u0105gn\u0119\u0142a PBIO 0,801<\/strong>,\u00a0 plasuj\u0105c si\u0119 na drugim miejscu.<\/p>\n

    <\/p>\n

    To wybitnie zachowany, podg\u00f3rski p\u0142at \u017cyznej buczyny karpackiej<\/strong> o bardzo wysokiej warto\u015bci przyrodniczej, wyra\u017anie przewy\u017cszaj\u0105cy standardowe wska\u017aniki dla analizowanych las\u00f3w. Og\u00f3lny wska\u017anik bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci jest znacz\u0105co wy\u017cszy od \u015bredniej dla las\u00f3w LNZ, co stawia ten obiekt w \u015bcis\u0142ej czo\u0142\u00f3wce pod wzgl\u0119dem walor\u00f3w ekologicznych. A\u017c cztery parametry osi\u0105gn\u0119\u0142y idealn\u0105 warto\u015b\u0107 \u2013 naturalno\u015b\u0107 drzewostanu, runa, podszytu oraz bogactwo mikrosiedlisk nadrzewnych. Unikatowo\u015b\u0107 lasu potwierdza obecno\u015b\u0107 le\u015bnego storczyka obj\u0119tego ochron\u0105 – bu\u0142awnika mieczolistnego.<\/p>\n

    <\/p>\n

    Las wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 wybitn\u0105 zdolno\u015bci\u0105 do regeneracji, kt\u00f3ra jest niemal dwukrotnie wy\u017csza od \u015bredniej referencyjnej. \u015awiadczy to o \u015bwietnym dynamizmie naturalnego odnowienia buka, jod\u0142y i jawora.<\/p>\n

    <\/p>\n

    To dziki, stabilny i samoreguluj\u0105cy si\u0119podkarpacki las poprzecinany g\u0142\u0119bokimi jarami. Jego struktura i pot\u0119\u017cny drzewostan sprawiaj\u0105, \u017ce cz\u0142owiek bardzo szybko przypomina sobie o swojej skali \u2013 szczeg\u00f3lnie gdy podczas terenowej pracy natrafia na tropy wilk\u00f3w.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"las-na-zawsze-mostowo-07\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Mostowo \u2013 0,787 punktu w lesie, kt\u00f3ry przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 roku woli kalosze od trampek<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    To zupe\u0142nie inny ekosystem.<\/p>\n

    Wiecznie mokry, pe\u0142en olch czarnych, wi\u0105z\u00f3w, porzeczek, pokrzyw i \u2013 w odpowiednim sezonie \u2013 komar\u00f3w.<\/p>\n

    Siedlisko ma charakter \u0142\u0119gu nizinnego przechodz\u0105cego w gr\u0105d niski. Takie wilgotne lasy przez stulecia znika\u0142y w wyniku osuszania teren\u00f3w i melioracji.<\/p>\n

    Podmok\u0142o\u015b\u0107, kt\u00f3ra cz\u0142owiekowi potrafi utrudni\u0107 wej\u015bcie, dla ekosystemu jest ogromnym atutem.<\/p>\n

    A\u017c cztery kluczowe parametry \u2013 naturalno\u015b\u0107 drzewostanu, runa, podszytu oraz bogactwo mikrosiedlisk nadrzewnych\u00a0 \u2013 osi\u0105gn\u0119\u0142y idealn\u0105 warto\u015b\u0107. Bogactwo flory dna lasu wspiera 10 gatunk\u00f3w wska\u017anikowych starych las\u00f3w, w tym silnie wilgociolubna \u015bledziennica skr\u0119tnolistna<\/em> oraz szczyr trwa\u0142y<\/em>, czworolist<\/em> i prosownica rozpierzch\u0142a<\/em>.<\/p>\n

    Mimo nieco obni\u017conej zdolno\u015bci do regeneracji, wynikaj\u0105cej ze specyficznych, silnie podmok\u0142ych warunk\u00f3w siedliskowych i zwarcia okapu, struktura pionowa drzewostanu utrzymuje zr\u00f3wnowa\u017cony poziom.<\/p>\n

    Las w Mostowie reprezentuje unikatowy, doskonale zachowany p\u0142at priorytetowego \u0142\u0119gu nizinnego o charakterze pierwotnym. Wy\u0142\u0105czenie tego terenu z jakiejkolwiek gospodarki le\u015bnej pozwoli utrzyma\u0107 jego kluczowy mikroklimat retencyjny oraz wyj\u0105tkowy rezerwuar martwego drewna.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Humniska \u2013 nie rekord PBIO, ale rekordy florystyczne<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Humniska osi\u0105gn\u0119\u0142y 0,726<\/strong>, czyli r\u00f3wno \u015bredni\u0105\u00a0 Las\u00f3w Na Zawsze. Gdy spojrzymy jednak wy\u0142\u0105cznie na jedn\u0105 liczb\u0119, \u0142atwo by\u0142oby przeoczy\u0107wyj\u0105tkowo\u015bc tego miejsca.<\/p>\n

    To a\u017c 28,5 ha \u017cyznej buczyny karpackiej<\/strong>.<\/p>\n

    Wyst\u0119puj\u0105 tutaj oko\u0142o stuletnie buki, d\u0119by, lipy i graby ale te\u017c modrzewie i czere\u015bnie ptasie o wymiarach pomnikowych! W terenie mo\u017cna spotka\u0107 nied\u017awiedzie, sarny, jelenie, wilki,salamandry plamiste czy kumaki g\u00f3rskie.<\/p>\n

    Najwi\u0119ksze wra\u017cenie robi jednak flora.<\/p>\n

    Na powierzchniach badawczych odnotowali\u015bmy 23 gatunki wska\u017anikowe starych las\u00f3w<\/strong> oraz cztery ro\u015bliny chronione, w tym obj\u0119ty ochron\u0105 \u015bcis\u0142\u0105 skrzyp olbrzymi.<\/p>\n

    Las w Humniskach to rozleg\u0142e i stabilne ostoisko karpackiej flory le\u015bnej a obecno\u015b\u0107 du\u017cych drapie\u017cnik\u00f3w (wilki, nied\u017awiedzie) czyni z niego prawdziw\u0105 dzik\u0105 ostoj\u0119.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"Cisy\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Malin\u00f3wka \u2013 las z oko\u0142o tysi\u0105cem cis\u00f3w<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Las w Malin\u00f3wce znajduje si\u0119 w granicach rezerwatu \u201eCisy w Malin\u00f3wce\u201d.<\/span><\/h3>\n

    Wed\u0142ug przywo\u0142anej w materia\u0142ach inwentaryzacji z 1997 roku na tym terenie ros\u0142y 952 cisy<\/span>, co czyni go jednym z najwi\u0119kszych ich skupisk w Polsce.<\/p>\n

    Podczas naszych bada\u0144 na samych tylko ko\u0142\u00f3wkach (obejmuj\u0105cych oko\u0142o 7% ca\u0142ej dzia\u0142ki) znale\u017ali\u015bmy 10 cis\u00f3w o obwodzie przekraczaj\u0105cym 50 cm<\/span> – czyli wymiarze kwalifikuj\u0105cym je do drzew pomnikowych.<\/p>\n

    Cis jest gatunkiem obj\u0119tym ochron\u0105 \u015bcis\u0142\u0105, ro\u015bnie niezwykle wolno, a jego naturalne odnowienie staje si\u0119 coraz rzadsze.<\/p>\n

    PBIO Malin\u00f3wki wyni\u00f3s\u0142 0,729<\/span>, czyli nieco powy\u017cej \u015bredniej Fundacji. Jednocze\u015bnie wska\u017anik martwego drewna by\u0142 wyra\u017anie wy\u017cszy od \u015bredniej \u2013 0,354 wobec 0,195<\/span> \u2013 a mikrosiedliska nadrzewne, naturalno\u015b\u0107 runa oraz podszytu otrzyma\u0142y maksymaln\u0105 warto\u015b\u0107.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Wytrzyszczka \u2013 las, od kt\u00f3rego zacz\u0119\u0142a si\u0119 ochrona<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Wsp\u00f3lny Las Wytrzyszczka jest dla Fundacji wyj\u0105tkowy tak\u017ce historycznie.<\/p>\n

    To w\u0142a\u015bnie lokalni mieszka\u0144cy odezwali si\u0119 do nas, gdy teren by\u0142 zagro\u017cony wycink\u0105. Wsp\u00f3lnymi si\u0142ami uda\u0142o si\u0119 zabezpieczy\u0107 4,51 ha lasu.<\/p>\n

    Las w Wytrzyszczce to cenne, wyraziste ekologicznie siedlisko kwa\u015bnej buczyny podg\u00f3rskiej oraz wy\u017cynnego boru jod\u0142owego, charakteryzuj\u0105ce si\u0119 stabilnym, wysokim potencja\u0142em przyrodniczym i dojrza\u0142\u0105 struktur\u0105. PBIO wynosi tutaj 0,748.<\/span><\/p>\n

    Szczeg\u00f3lnie dobrze wypada struktura drzewostanu \u2013 0,874 przy \u015bredniej Fundacji 0,787<\/span> \u2013 oraz mikrosiedliska nadrzewne, naturalno\u015b\u0107 drzewostanu, runa oraz podszytu, kt\u00f3re uzyska\u0142y maksymaln\u0105 warto\u015b\u0107.<\/p>\n

    W runie zidentyfikowali\u015bmy zaledwie osiem gatunk\u00f3w, lecz a\u017c siedem z nich to wska\u017aniki starych las\u00f3w.<\/p>\n

    To \u015bwietny przyk\u0142ad tego, dlaczego liczba gatunk\u00f3w sama w sobie nie zawsze m\u00f3wi o jako\u015bci ekosystemu<\/span>.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    900 mikrosiedlisk, kt\u00f3rych jeszcze niedawno prawdopodobnie nie umieliby\u015bmy zauwa\u017cy\u0107<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Jednym z efekt\u00f3w ca\u0142ego projektu, kt\u00f3rego nie da si\u0119 \u0142atwo zamkn\u0105\u0107 w tabeli, jest zmiana sposobu patrzenia na las. Po obejrzeniu tysi\u0119cy drzew zaczyna si\u0119 zauwa\u017ca\u0107 rzeczy wcze\u015bniej niewidoczne.<\/p>\n

    Dziupl\u0119. P\u0119kni\u0119cie. Wypr\u00f3chnienie. Z\u0142amany fragment korony. Miejsce, z kt\u00f3rego wyp\u0142ywa sok.<\/p>\n

    Z punktu widzenia cz\u0142owieka szukaj\u0105cego prostego i zdrowego pnia s\u0105 to niedoskona\u0142o\u015bci. Z punktu widzenia bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci mog\u0105 by\u0107 dok\u0142adnie tym, czego brakuje rzadkiemu gatunkowi do przetrwania.<\/p>\n

    W trakcie pierwszego cyklu pomiarowego znale\u017ali\u015bmy 900 takich mikrosiedlisk<\/span>.<\/p>\n

    I prawdopodobnie w\u0142a\u015bnie na tym najlepiej wida\u0107 r\u00f3\u017cnic\u0119 pomi\u0119dzy lasem jako zasobem drewna a lasem jako ekosystemem.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Najwa\u017cniejszy wynik? Dopiero poznamy go za kilka lat<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Pierwsza seria pomiar\u00f3w daje nam ogromn\u0105 ilo\u015b\u0107 informacji.<\/p>\n

    Wiemy, kt\u00f3re lasy maj\u0105 najwi\u0119ksze zasoby martwego drewna. Gdzie najlepiej rozwija si\u0119 kolejne pokolenie drzew. Gdzie wyst\u0119puj\u0105 gatunki wska\u017anikowe starych las\u00f3w. W kt\u00f3rych miejscach wyst\u0119puje wyj\u0105tkowo du\u017co mikrosiedlisk.<\/p>\n

    Ale by\u0107 mo\u017ce najwa\u017cniejsza liczba w ca\u0142ym projekcie jeszcze nie istnieje.<\/p>\n

    B\u0119dzie ni\u0105 zmiana w czasie<\/span>.<\/p>\n

    \u015arednie PBIO Las\u00f3w Na Zawsze wynosi dzi\u015b 0,726. R\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy tym wynikiem a jedynk\u0105 nie traktujemy jako \u201edeficytu do naprawienia\u201d. To wolna przestrze\u0144, w kt\u00f3rej b\u0119d\u0105 zachodzi\u0107 naturalne procesy.<\/p>\n

    Drzewa b\u0119d\u0105 si\u0119 starze\u0107, obumiera\u0107 i tworzy\u0107 martwe drewno. Pojawi\u0105 si\u0119 nowe dziuple, p\u0119kni\u0119cia a luki po powalonych olbrzymach wpuszcz\u0105 \u015bwiat\u0142o dla m\u0142odego pokolenia. W\u0142a\u015bnie po to chronimy te miejsca na zawsze: nie po to, by wt\u0142oczy\u0107 je w z g\u00f3ry zaprojektowany schemat, ale by po dekadach gospodarki le\u015bnej zn\u00f3w mog\u0142y zmienia\u0107 si\u0119 na w\u0142asnych prawach – prawach Natury.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Do\u0142\u0105cz do Po\u0142\u0105czonej Puszczy Polskiej<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Ochrona dojrza\u0142ych ekosystem\u00f3w to wymierna, bezpieczna inwestycja w przysz\u0142o\u015b\u0107 polskiej przyrody i stabilno\u015b\u0107 klimatu<\/span>. Wsp\u00f3\u0142pracujemy z firmami, kt\u00f3re szukaj\u0105 projekt\u00f3w opartych na twardych danych naukowych, transparentno\u015bci i realnym wp\u0142ywie \u015brodowiskowym<\/span>.<\/span><\/p>\n

    Wsp\u00f3lnie mo\u017cemy zabezpieczy\u0107 kolejny fragment dojrza\u0142ego lasu w Twoim regionie.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\tSkonsultuj projekt ochrony dla swojej firmy<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Las mo\u017ce wygl\u0105da\u0107 pi\u0119knie, by\u0107 zielony, wysoki i pe\u0142en drzew, a jednocze\u015bnie oferowa\u0107 bardzo niewiele miejsc do \u017cycia dla wyspecjalizowanych organizm\u00f3w. Z drugiej strony fragment lasu, w kt\u00f3rym le\u017c\u0105 martwe pnie, drzewa maj\u0105 dziuple, cz\u0119\u015b\u0107 koron jest po\u0142amana, a pomi\u0119dzy starymi d\u0119bami wyrasta nowe pokolenie drzew, mo\u017ce by\u0107 biologicznie znacznie bogatszy. Dlatego od pewnego czasu […]<\/p>\n","protected":false},"author":19,"featured_media":150060,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[32],"tags":[],"class_list":["post-150058","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nasze-dzialania"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/150058","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/19"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=150058"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/150058\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":150089,"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/150058\/revisions\/150089"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/150060"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=150058"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=150058"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lasnazawsze.org.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=150058"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}